<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Espinero</id>
	<title>Espinero - Historial de revisiones</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Espinero"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-20T20:12:19Z</updated>
	<subtitle>Historial de revisiones de esta página en la wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.39.17</generator>
	<entry>
		<id>https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=12057&amp;oldid=prev</id>
		<title>Usuarioaltiapro en 16:50 23 feb 2023</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=12057&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-02-23T16:50:59Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 16:50 23 feb 2023&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l28&quot;&gt;Línea 28:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 28:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| flotar =&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| flotar =&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| ancho = 120px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| ancho = 120px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery1 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery1 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery2 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery2 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery3 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery3 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery4 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| gallery4 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda1 = Envés de las hojas del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda1 = Envés de las hojas del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda2 = Hojas y flores del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda2 = Hojas y flores del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l43&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 43:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| flotar = right&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| flotar = right&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| ancho = 250px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| ancho = 250px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| imagen plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| imagen plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda = Hábitat del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| leyenda = Hábitat del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l51&quot;&gt;Línea 51:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 51:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En Canarias hay 4 especies del género Rhamnus, de las cuales el alaterno (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus alaternus&amp;lt;/em&amp;gt;) presente en Gran Canaria, es considera una especie introducida seguro e invasora. El sanguino (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus glandulosa&amp;lt;/em&amp;gt;) presenta en La Palma, La Gomera, Tenerife y Gran Canaria, es un endemismo canario-maderense nativo seguro. El moralito o mocanillo (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus integrifolia&amp;lt;/em&amp;gt;), presente en Tenerife, es nativo seguro y endémico de esta isla. El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;), es una especie nativo seguro y endémica, presente en todas las islas del archipiélago canario.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En Canarias hay 4 especies del género Rhamnus, de las cuales el alaterno (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus alaternus&amp;lt;/em&amp;gt;) presente en Gran Canaria, es considera una especie introducida seguro e invasora. El sanguino (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus glandulosa&amp;lt;/em&amp;gt;) presenta en La Palma, La Gomera, Tenerife y Gran Canaria, es un endemismo canario-maderense nativo seguro. El moralito o mocanillo (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus integrifolia&amp;lt;/em&amp;gt;), presente en Tenerife, es nativo seguro y endémico de esta isla. El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;), es una especie nativo seguro y endémica, presente en todas las islas del archipiélago canario.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referencias ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referencias ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www.biodiversidadcanarias.es/biota/especie/F00746 Banco de Datos de Biodiversidad de Canarias]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www.biodiversidadcanarias.es/biota/especie/F00746 Banco de Datos de Biodiversidad de Canarias]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://www.iucnredlist.org/es/species/30332/103368551 The IUCN Red List of Threatened Species]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www.iucnredlist.org/es/species/30332/103368551 The IUCN Red List of Threatened Species]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;https://gredos.usal.es/bitstream/handle/10366/73782/El_genero_Rhamnus_L_en_las_Islas_Canaria.pdf?sequence=1&amp;amp;amp;isAllowed=y EL GENERO RHAMNUS L. EN LAS ISLAS CANARIAS]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://gredos.usal.es/bitstream/handle/10366/73782/El_genero_Rhamnus_L_en_las_Islas_Canaria.pdf?sequence=1&amp;amp;amp;isAllowed=y EL GENERO RHAMNUS L. EN LAS ISLAS CANARIAS]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Template:Creditos-UCTICEE-netex-altia}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Template:Creditos-UCTICEE-netex-altia}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Flora canaria]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Flora canaria]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Proyecto UCTICEE]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Proyecto UCTICEE]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Contenidos canarios]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Contenidos canarios]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Flora Terrestre]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Flora Terrestre]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Plantas arborescentes]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Plantas arborescentes]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;amp;#091;&amp;amp;#091;&lt;/del&gt;Categoría:Arbustos]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Categoría:Arbustos]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;»&amp;amp;#8217;Autoría»&amp;amp;#8217;: »Isabel Esquivel Sigut»&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;»&amp;amp;#8217;Autoría»&amp;amp;#8217;: »Isabel Esquivel Sigut»&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categoría:Plantas arborescentes]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categoría:Arbustos]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Usuarioaltiapro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=11393&amp;oldid=prev</id>
		<title>Usuarioaltiapro en 16:05 9 feb 2023</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=11393&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-02-09T16:05:32Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;amp;diff=11393&amp;amp;oldid=10347&quot;&gt;Mostrar los cambios&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Usuarioaltiapro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=10347&amp;oldid=prev</id>
		<title>Usuarioaltiapro: Página creada con «{{Template:Infobox-unificado | Categoria = plantae | Nombre = Espinero, leña negra, espino negro  | Nombre_alternativo = &#039;&#039;Rhamnus crenulata Aiton&#039;&#039;  | Imagen = img_6797-f...»</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/wiki/index.php?title=Espinero&amp;diff=10347&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-10T11:06:54Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Template:Infobox-unificado | Categoria = plantae | Nombre = Espinero, leña negra, espino negro  | Nombre_alternativo = &amp;#039;&amp;#039;Rhamnus crenulata Aiton&amp;#039;&amp;#039;  | Imagen = img_6797-f...»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Template:Infobox-unificado&lt;br /&gt;
| Categoria = plantae&lt;br /&gt;
| Nombre = Espinero, leña negra, espino negro&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Nombre_alternativo = &amp;#039;&amp;#039;Rhamnus crenulata Aiton&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Imagen = img_6797-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho-1.jpg&lt;br /&gt;
| Descripcion_infobox = Espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
| Copyright = Gobierno de Canarias.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| UICN = LC&lt;br /&gt;
| Endemico = Si&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Origen = Nativo Seguro (NS)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Reino = plantae| Division= Angiospermas&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Clase = Magnoliopsida&lt;br /&gt;
| Orden = Rosales&lt;br /&gt;
| Familia = Rhamnaceae&lt;br /&gt;
| Islas = H-LP-G-TF-GC-F-L.png&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
| Pie = Pieangiospermas.png&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
}}&amp;lt;p&amp;gt;El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) es un arbusto muy leñoso y ramificado que puede llegar a superar los 2 metros de altura. Las hojas son oval lanceoladas con los bordes crenados, mientras que las flores de pequeño tamaño y color verdoso-amarillento se disponen en inflorescencias axilares.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Descripción general ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) es una especie endémica de todas las islas del archipiélago canario. Se trata de un arbusto que puede alcanzar una altura de entre 1 y 3 metros. Presenta un porte achaparrado casi rastrero, abundante ramificación, con ramas intrincadas, leñosas, robustas, con frecuencia aguzadas en sus extremos; las ramas más viejas tiene una corteza grisácea, glabras y algo estriada; las ramitas y brotes nuevos tienen los tallos pardo-rojizos y ligeramente tomentosos. Las hojas son perennes y generalmente caducas en la estación seca, tienen una morfología oval-lanceolada, con margen crenado y una coloración verde intenso. Las inflorescencias son axilares, con flores verdoso-amarillentas, dispuestas en fascículos subterminales.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Hojas ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) es una especie que tiene las hojas de hasta 3-4  cm de largo, una coloración verde intenso por el haz y verde pálido por el envés, son simples, alternas, coriáceas, con peciolos cortos y perennes o caedizas en la estación más seca. Presenta una distribución de las hojas esparcida en las ramas vegetativas y agrupadas en los brotes floríferos. Tiene una morfología foliar muy variable desde casi redondas pasando por ovadas hasta  ovado-lanceoladas o espatuladas; el margen es crenado-dentado, acuminadas o emarginadas en el ápice, atenuadas en la base y  una nervadura vistosamente reticulada sobre todo en el envés. El peciolo es hasta 5 veces de menor tamaño que la longitud de la lámina, es caniculado y de tonalidad rojiza por encima. Estípulas muy pequeñas, rojizas, linear-lanceoladas y caedizas.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Flores ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) presenta unas inflorescencias axilares con flores de pequeño tamaño, agrupadas en fascículos subterminales. Las flores son de color verdoso-amarillentas, hermafroditas, con 4 pétalos y a más raramente con 5. El cáliz es glabro, algo carnoso, con dientes triangulares y largamente agudos. La corola es muy pequeña con 4-5 pétalos estrechos hacia el ápice y terminados en punta. Estambres en número de 4-5, insertados de manera opuesta a los pétalos o frente a ellos; las anteras están adheridas por el dorso al filamento y son de color pardo-amarillosas. Los frutos son pequeñas drupas (bayas) carnosas que primero se tornan rojizas y luego de color negro en la madurez; en su interior contienen 3-4 semillas, de morfología ovoide y de color verdoso con tonalidades rojizas.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Plantilla:Tabla gallery plantillawiki&lt;br /&gt;
| borde = 0&lt;br /&gt;
| margen = 1em&lt;br /&gt;
| flotar = &lt;br /&gt;
| ancho = 120px&lt;br /&gt;
| gallery1 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;[https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7124-hojas-enves-espinero-o-lena-negra-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
| gallery2 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;[https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7125-hojas-flores-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
| gallery3 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;[https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_7190-flores-hojas-espinero-rhamnus-crenulata-el-guincho.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
| gallery4 plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;[https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/bcosecoadeje1-113.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
| leyenda1 = Envés de las hojas del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
| leyenda2 = Hojas y flores del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
| leyenda3 = Hojas y flores del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
| leyenda4 = Frutos del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
== Hábitat ==&lt;br /&gt;
{{Plantilla:Tabla images plantillawiki&lt;br /&gt;
| borde = 0&lt;br /&gt;
| margen = 1em&lt;br /&gt;
| flotar = right&lt;br /&gt;
| ancho = 250px&lt;br /&gt;
| imagen plantillawiki = &amp;lt;span class=&amp;quot;plainlinks&amp;quot;&amp;gt;[https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg https://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoescuela/plantillawiki/files/formidable/12/img_6790-habitat-zona-termofila-de-el-guincho-rhamnus-crenulata.jpg]&amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
| leyenda = Hábitat del espinero. Foto: Damián Esquivel Díaz&lt;br /&gt;
}}&amp;lt;p&amp;gt;El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) es una especie endémica de Canarias presente en todas las islas. Se trata de un arbusto característico de las comunidades de tabaibales de la zona baja, especialmente en zonas de ladera, desde el área del sublitoral rocoso y elevado hasta los matorrales y bosques termófilos, siendo un elemento importante entre el piso basal y las comunidades  de transición a las formaciones boscosas superiores situadas entre los 250 y 800 metros de altitud. En general, comparte el hábitat con granadillos (&amp;lt;em&amp;gt;Hypericum canariense&amp;lt;/em&amp;gt;), con tasaigos (&amp;lt;em&amp;gt;Rubia fruticosa&amp;lt;/em&amp;gt;), con cornicales (&amp;lt;em&amp;gt;Periploca laevigata&amp;lt;/em&amp;gt;), con jazmín silvestre (&amp;lt;em&amp;gt;Jaminum odoratissimum&amp;lt;/em&amp;gt;), almácigos (&amp;lt;em&amp;gt;Pistacia atlantica&amp;lt;/em&amp;gt;), etc. Es una especie frecuente en Tenerife, La Gomera y La Palma siendo escaso en El Hierro. En la isla de Gran Canaria se ha confirmado su presencia en las medianías de la vertiente norte de la isla. En Fuerteventura se encuentra en la península de Jandía y más concretamente en el Pico de la Zarza y el Fraile. En la isla de Lanzarote se encuentra en los riscos acantilados de Famara.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Curiosidades ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;Se han utilizado los frutos del espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;) en procesos artesanales de tintura natural para elaborar el color amarillo. También es un arbusto utilizado actualmente por su valor ecológico, ya que es una de las primeras especies en asentarse en territorios degradados en el dominio potencial de los bosques termófilos, siendo muy adecuada para la recuperación de áreas empobrecidas.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;p&amp;gt;En Canarias hay 4 especies del género Rhamnus, de las cuales el alaterno (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus alaternus&amp;lt;/em&amp;gt;) presente en Gran Canaria, es considera una especie introducida seguro e invasora. El sanguino (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus glandulosa&amp;lt;/em&amp;gt;) presenta en La Palma, La Gomera, Tenerife y Gran Canaria, es un endemismo canario-maderense nativo seguro. El moralito o mocanillo (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus integrifolia&amp;lt;/em&amp;gt;), presente en Tenerife, es nativo seguro y endémico de esta isla. El espinero o leña negra (&amp;lt;em&amp;gt;Rhamnus crenulata&amp;lt;/em&amp;gt;), es una especie nativo seguro y endémica, presente en todas las islas del archipiélago canario.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [https://www.biodiversidadcanarias.es/biota/especie/F00746 Banco de Datos de Biodiversidad de Canarias]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [https://www.iucnredlist.org/es/species/30332/103368551 The IUCN Red List of Threatened Species]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [https://gredos.usal.es/bitstream/handle/10366/73782/El_genero_Rhamnus_L_en_las_Islas_Canaria.pdf?sequence=1&amp;amp;amp;isAllowed=y EL GENERO RHAMNUS L. EN LAS ISLAS CANARIAS]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Template:Creditos-UCTICEE-netex-altia}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
 [[Categoría:Flora canaria]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Proyecto UCTICEE]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Contenidos canarios]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Flora Terrestre]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Plantas arborescentes]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Arbustos]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Autoría&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: &amp;#039;&amp;#039;Isabel Esquivel Sigut&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Usuarioaltiapro</name></author>
	</entry>
</feed>